Kalkulator macierzy i układów równań

  • Działania na macierzach 2×2 i 3×3 - suma, iloczyn, transpozycja
  • Wyznacznik i macierz odwrotna - z ostrzeżeniem, gdy $\det A = 0$
  • Układ $Ax=b$ krok po kroku - wzorami Cramera

Macierze to pierwszy próg na algebrze liniowej - przerób je z AjkaMat na pełnym kursie wideo.

Macierze i układy równań - kurs dla studentów
Matematyka na studiach Macierze i układy równań - kurs dla studentów
  • 11 lekcji wideo - od działań po układy równań
  • Lekcję „Dodawanie, odejmowanie i mnożenie macierzy" obejrzysz za darmo
  • Wyznacznik, macierz odwrotna i metody rozwiązywania układów
Zobacz kurs
Matematyka dla studenta - kurs TOP 5 działów
Matematyka na studiach Matematyka dla studenta - kurs TOP 5 działów
  • 64 lekcje w pięciu najczęściej zdawanych działach
  • Macierze i układy równań, całki, pochodne, granice, liczby zespolone
  • Cały materiał na kolokwium i egzamin w jednym miejscu
Zobacz kurs
Zadania z macierzyZadania dla studentów z rozwiązaniami - do przećwiczenia przed kolokwium, za darmo

Najpierw wybierz rozmiar ($2\times2$ albo $3\times3$), potem wpisz liczby do macierzy A i B. Domyślnie obie są macierzami jednostkowymi, więc widać od razu, jak działa każda operacja. Ułamki dziesiętne możesz pisać z przecinkiem albo kropką.

Przyciski po prawej wykonują działania: dodawanie, odejmowanie i mnożenie macierzy, wyznacznik $\det A$, macierz odwrotną $A^{-1}$ i transpozycję $A^T$. Przycisk „rozwiąż Ax=b" rozwiązuje układ równań z wektorem b wpisanym pod macierzami.

Przycisk „Pokaż kroki" rozpisuje rozwiązanie układu wzorami Cramera: wyznacznik główny i wyznaczniki pomocnicze. Kroki liczone są dla macierzy A i wektora b, i odświeżają się przy edycji.

Macierz to prostokątna tablica liczb. Zapis $A = [a_{ij}]$ oznacza element w $i$-tym wierszu i $j$-tej kolumnie. Macierz kwadratowa ma tyle samo wierszy co kolumn - tylko dla takich mówimy o wyznaczniku i macierzy odwrotnej.

Działania

Dodawanie i odejmowanie działa element po elemencie i wymaga tych samych wymiarów. Mnożenie jest inne: element wyniku to iloczyn skalarny wiersza pierwszej macierzy i kolumny drugiej. Uwaga - mnożenie macierzy nie jest przemienne: na ogół $AB \neq BA$.

Wyznacznik

Wyznacznik $\det A$ to liczba przypisana macierzy kwadratowej. Dla $2\times2$ liczy się go wzorem $\det A = ad - bc$. Kluczowa własność: $\det A \neq 0$ dokładnie wtedy, gdy macierz jest odwracalna, a układ $Ax=b$ ma dokładnie jedno rozwiązanie.

Macierz odwrotna

$A^{-1}$ to taka macierz, że $A \cdot A^{-1} = I$, gdzie $I$ to macierz jednostkowa (jedynki na przekątnej, zera poza nią). Gdy $\det A = 0$, macierz odwrotna nie istnieje - dlatego kalkulator zgłasza wtedy błąd zamiast wyniku.

Wzory Cramera

Układ $Ax=b$ z niezerowym wyznacznikiem można rozwiązać wzorami Cramera: $x_i = \dfrac{\det A_i}{\det A}$, gdzie $A_i$ powstaje z $A$ przez zastąpienie $i$-tej kolumny wektorem $b$. To właśnie ten rachunek pokazuje tryb krok po kroku.